‘एमालेसँग मोर्चाको दुस्मनी छैन तर मूल्य चुकाउन तयार भए हुन्छ’

अन्तरवार्ता

मङ्लबार, चैत्र ८, २०७३

loading...


आन्दोलन मधेसी मोर्चाले सरकार विरुद्ध गरिरहेको छ । तर आक्रो एमालेप्रति धेरै देखिन्छ । संविधान संसोधनमा सीमाकन वाहेक जान प्रमुख दलहरु तयार छन् तर मोर्चाले अडान छाडेको छैन । अब मोर्चाको आगामी बाटो के हो ? एमाले साच्चिकै मोर्चाको दुस्मन होत ? यीनै विषयमा सदभावना पार्टीका सअअध्यक्ष मोर्चाका नेता लक्ष्मणलाल कर्णसँग गरिएको छोटो कुराकानी 

सिंहदरबार र संसदको नजिक आइसक्नु भएको थियो फेरि टाढा भाग्नुभयो नी ?
नजिक त सधै नै नजिक नै छौ । तपाईले भन्न खोजेको मधेसी मोर्चाले उठाएको मुद्दाका विषयमा होला । त्यसमा हामी छाढा गएका हैनौ हामीलाई टाढा धकेल्ने काम भएको छ । संविधान जारी गरेको अवस्थामा पनि गोलीबाटै संविधान जारी गरियो । अहिले संविधान कार्यान्वयन गर्ने बेलामा पनि गोलीको बलमा हामीलाई टाढा धमेल्न खोजिएको छ । तर हामी हिजो किन नजिक आयौ र अहिले टाढा किन भयौं भन्ने सन्दर्भमा सरकारले सोच्नुपर्छ । सरकारले समयमा सोचेन भने त्यसको मूल्य पनि सरकारले नै चुकाउनुपर्नेछ ।

मूल्य चुकाउनुपर्ने तपाईहरुसँग होकी जनतासँग हो ?

को को सँग चुकाउनुपर्ने हो त्यो समयले बताउनेछ ।

भनेपछि मूल्य तिर्नुपर्ने नेपाली जनताभन्दा पनि कोही अर्कै शक्ति छ ?
हिजो नयाँ सरकार हाम्रो समर्थनमा बनाइयो । तीन बुँदे समझदारी भयो । सझदारीमा के भनिएको छ मौखिक रुपमा प्रधानमन्त्रीले त्यो भन्दा पनि पर पुगेर बोल्नु भएको छ । हामी सम्झौता गर्दा गर्दै ८ महिना वर आइसकेको छौ । नेकपा एमाले मधेसी मोर्चा नेपाली नै होइनन भन्ने शैलीमा उत्रिएको छ । संविधान संसोधनमा पनि त्यही गरिरहेको छ । हिजो संसदमा टेबुल गर्न दिएनन अहिले संसोधन हुन दिन्नौ भनिएको रहेको छ । मधेसीमा वेठिक समयमा मधेसी मोर्चालाई देखाउनका लागि नै एमालेले एमालेले मेची–महाकाली यात्रा सुरु लिएर गयो । सप्तरमिा पुगेपछि जुन दुर्घटना भयो अब त्यसको मूल्य सरकारले पनि चुकाउनुपर्नेछ । सप्तरीमा भएको घटनाले कोही नेपाली जनता पनि खुसी छैनन ।

तपाईहरुलाई सप्तरीको घटनाले आन्दोलन गर्ने बल दिएको छ भन्छन् नी ? खुसी नभए पनि धेरै दुःखी बनाएको छैन होइन तपाईहरुलाई  ?

हाम्रो मान्छेलाई मार्ने हामी कसरी खुसी हुन सक्छौ । यस्तै अफवाह फैलानाले मधेसीमा झन आक्रोस असन्तुष्टि बढ्दै गएको हो । तर मधेसी जनतामा पनि सप्तरी घटनाले एमाले र सरकारप्रति आक्रोस थपिएको भने पक्का हो । अब उनीहरुलाई आन्दोलनमा भने उर्जा थपिएको छ । जनताको आक्रोश जनताको भावना हो । त्यो आक्रोश सरकार र एमालेले थपिदिएको हो । त्यसकारण अब हामी जनताकाबीचमा गइसकेको छौ । वार्ता हामीले छाडेका छैनौ । तर वार्ता पनि छाडेर जाने अवस्था नआहोस भन्नेमा सरकारले सोच्नुपर्छ ।

तपाईहरुको आन्दोलन खासमा एमाले विरुद्ध होकी सरकार विरुद्ध ?
हाम्रो आन्दोलन कसैको विरुद्धमा होइन । हाम्रो आन्दोलन मधेसी जनताका पक्षमा हो । जसले मधेसी नागरिकमाथि हिजो जस्तै शोषण गर्न खोजिरहेको छ । जो मधेसी जनताको भावनाको विरुद्धमा जान खोज्छ उस विरुद्ध नै हाम्रो आन्दोलन हो । मधेसी जनताको विपक्षमा को को छन् ? अहिले सबैले देखिरहेका छन् । त्यसकारण कुनैपनि पार्टीसँग हाम्रो केही दुस्मनी छैन । तर कुनै पार्टी मधेसी जनताको विपक्षमा एजेण्डा बनाएर जान्छ भने हाम्रो आन्दोलन उ प्रति नै हो भन्न बाध्य होइनेछ ।

तर तपाईहरुको तारो एमाले जस्तै देखिन्छ नी ?
हाम्रो तारो एमाले होइन एमालेको तारो मधेसी जनता भएका छन् भन्ने हाम्रो बुझाई हो । मधेसीप्रति अविस्वास गर्नु, मधेसीहरुलाई अधिकार नदिनु, मधेसीलाई अधिकार दियो भने देश विखण्डन हुन्छ भन्नुको अर्थ के हो ? एमालेले मधेसीमाथि नानाथरी आरोप लगाउने, मधेसीको भावनामा ठेस पुर्याउने अनि हामीले एमालेले अन्याय गरेको छ भन्दा पनि एमालेलाई तारो बनायो भन्ने हुन्छ ? एमालेमाथि अरु दलभन्दा असन्तुष्टि बढी भने निश्चित रुपमा छ ।

त्यही भएर एमालेलाई मधेसमा कार्यक्रम नै गर्न पाइन्न भनेको ?

हामीले कार्यक्रम गर्न रोक लगाएका छैनौ । कुनै अवरोध पनि गरिएको छैन । जनताले आफै विरोध गर्छन भने हामीले नगर भन्न मिल्दैन । एमालेका कारण नै विरोध भएको हो । मधेसका जनता एमालेले बोकेको एजेण्डामा विरुद्धमा उत्रिएका हुन् । मोर्चाका कुनैपनि दलले कार्यकर्ता परिचालन गरेका छैनन ।

अनि मधेसमा हाम्रो कार्यकर्ता मारिए भनेर आन्दोलनमा जान्छौ चै किन भनेको त ?
मारिएका व्यक्ति मधेसका सर्वसाधारण नागरिक हुन । उनीहरुको पक्षमा बोल्नु हाम्रो दायित्व हो । उनीहरु मधेसका नागरिक हुन त्यसकारण हामी मधेसीमाथि हुने हरेक हस्तक्षेपको विरोधमा हुन्छौ ।

तपाईहरु स्थानिय तहको चुनावमा जान डराएर प्रदेशको चुनाव गरिरहेको हो ?
डराएको होइन । सैद्धान्तिक रुपमा हामीले गरिरहेको कुरा सही छ । सैद्धान्तिक हिसाबले कुरा गर्दा स्थानिय तहलाई प्रान्त अन्तर्गत राखिसकेपछि मात्रै त्यसको चुनावमा जादा ठीक हुन्छ भन्ने हाम्रो तर्क हो । संघीयतामा देश त गयो तर, नाम मात्रको प्राप्तले के अर्थ ? जब केन्द्र र स्थानिय तह हुने प्राप्त नहुने हो भने संघियताको के अर्थ ? प्राप्त विनाको स्थानिय तहको कार्यान्वयन कसरी हुन्छ ? यसमा हाम्रो विमति हो ।

laxmanlalतर अहिले नै संविधान संसोधनको माग पुरा हुन्छ भने भोलि हामी स्थानिय तहको चुनावका लागि अभियान लिएर मधेसमा जान्छौ । स्थानिय तहको संरचना पनि अमिल्दो छ । जहाँ जनसंख्या धेरैछ त्यहाँ संख्या कम जहाँ जनसंख्या कम छ त्यहाँ धेरै । यस्तो कसरी हुन्छ ? केवल १७ प्रतिशत भूभागमा ५१ प्रतिशत जनता बसेको छ बाँकी ८३ प्रतिशत भूभागमा ४९ प्रतिशत मात्र जनसंख्या छ प्रतिनिधित्व सबैको भूगोल अनुसार गर्ने हो भने मधेसको प्रतिनिधित्व हुँदैन । प्रतिनिधित्व जनताको हुन्छ न कि जनावरको । जनवार, जंगल भए भूगोललाई मात्रै आधार बनाउदा ठीक छ नभऐ जनसंख्याका आधारमा प्रतिनिधित्वको कुरा लागु हुनुपर्छ ।

दुई नम्बर प्रदेशमा स्थानीय तहको संख्या त धेरै नै थपियो त ? चित्त बुझेन त्यतिले ?

चित्त बुझाउनुपर्ने हामीले भिख मागेको हो र ? हामीले सिद्धान्तको कुरा गरिरहेका छौ । सिद्धान्त अनुसार कुरा नमिलेसम्म हामी सहमति जनाउने पक्षमा छैनौ । जनसंख्यालाई आधार मान्नेहो भने अझै ५० भन्दा पनि संख्या थप्नुपर्छ । अर्को कुरा मधेस भनेको दुई नम्बर प्रदेश मात्रै होइन ।

सीमांकन वाहेकका विषयमा सहमति गरेर जाने खण्डमा एमाले पनि तपाईहरुका माग पुरा गर्न तयार छ नी त ?
त्यो उदारो सहमति हुन सक्दैन । भोलि पुरा हुन सक्ने अहिले माग पुरा हुन नसक्ने किन ? हाम्रो मुख्यउ माग नै सीमांकन हो । त्यसकार(ण हामी सीमांकन छाडेर संविधान संसोधनमा सहमति गर्न सक्दैनौ ।

अब के गर्ने त ? समाधानको सुत्र केही छ तपाईहरुसँग ? के तपाईको माग जस्ताको तस्तै पुरा भएमात्रै हुने हो ?
हामीले प्रष्ट रुपमा मागहरु राखिसकेका छौ । हामीले माग राखेको डेड बर्षभन्दा बढी भयो । अझैसम्म पनि हाम्रो बुझन किन नसकेको ? संविधान संसोधन प्रस्ताव पारित गरौ । हाम्रो माग पहिला प्रदेशसभा हो तर हामी त्यो छाडेर स्थानिय तहको चुनावमा जान तयार छौ । त्यही हो समाधानको सुत्र ।

3194 पटक पढिएको
Loading...

प्रतिक्रिया दिनुहोस

NIC Asia below taja khabar
Bajaj below taja samachar
RITZ sports right side Janamat health right side Samsung health right side bottom Below blog adv